ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΛΟΙΜΩΞΗ COVID19 !

Επιστροφή στα αθλήματα και στην φυσική δραστηριότητα μετά από λοίμωξη Covid19 (οδηγίες της Αμερικάνικης Ακαδημίας Παιδιατρικής).

Οι παιδίατροι είναι πολύ πιθανό να κληθούν να απαντήσουν σε πληθώρα ερωτημάτων σχετικά με την ασφάλεια συμμετοχής σε σχολικά αθλήματα κατά τη διάρκεια της πανδημίας καθώς και το πώς επιστρέφουν στη φυσική δραστηριότητα τα παιδιά μετά από νόσηση από Covid19.

Σε κάθε περίπτωση τα παιδιά δεν θα πρέπει να συμμετέχουν σε αθλητικές δραστηριότητες, ακόμα και ατομικές, τις πρώτες 10 μέρες της νόσου, ακόμα και αν είναι ελεύθερα συμπτωμάτων και νιώθουν υγιή και δυνατά. Ας μη ξεχνάμε ότι η νόσος μπορεί δυνητικά να προσβάλλει όλα τα συστήματα του οργανισμού συμπεριλαμβανομένων της καρδιάς και των μυών.

Ανάλογα με τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων κατά τη διάρκεια της νόσου διακρίνουμε τις εξής περιπτώσεις :

Α. ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΑΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΗ Ή ΉΠΙΑ ΝΟΣΟ

Συστήνουμε μία λεπτομερή παιδιατρική εξέταση το αμέσως επόμενο διάστημα από τη λήξη της καραντίνας και όχι πάνω από 30 ημέρες από το πρώτο θετικό τεστ. Η εξέταση στον παιδίατρο θα πρέπει να γίνει πριν το παιδί επιστρέψει στα αθλήματα.

Αν αυτό δεν είναι εφικτό συστήνεται να γίνει τουλάχιστον μία τηλεφωνική επικοινωνία όπου οι γονείς θα δώσουν στο γιατρό το πλήρες ιστορικό της νόσου. Στη συνέχεια θα προγραμματιστεί και η εξέταση δια ζώσης.

Κατά την εξέταση του παιδιού λαμβάνουμε το ιστορικό.

Ήπια νόσος ορίζεται ως : λιγότερες από 4 μέρες πυρετού (>38), λιγότερες από 7 μέρες μυαλγίας, ληθάργου ή παρουσίας ριγών.

Είναι σημαντικό να ρωτήσουμε το παιδί ή τους γονείς για συμπτώματα που παραπέμπουν σε μυοκαρδίτιδα και τα οποία οι γονείς ενδεχομένως να μην είχαν αντιληφθεί τις μέρες όπου το παιδί νοσούσε. Αυτά είναι: πόνος στο στήθος, αίσθημα δύσπνοιας χωρίς να συνυπάρχει βρογχίτιδα/πνευμονία, αίσθημα παλμών, συγκοπτικό επεισόδιο. Η συχνότητα της μυοκαρδίτιδας στα παιδιά που νοσούν από covid19 υπολογίζεται στο 0,5-3%.

Σε περίπτωση που από το ιστορικό προκύπτει ότι η νόσος πέρασε ήπια και η κλινική εξέταση του παιδιού έχει φυσιολογικά ευρήματα (ακρόαση καρδιάς – πνευμόνων, μέτρηση ζωτικών σημείων) το παιδί επιστρέφει ελεύθερα στις δραστηριότητες του. Δεν απαιτείται ειδικός εργαστηριακός έλεγχος ή/και καρδιολογική εκτίμηση.

Σε περίπτωση που από το ιστορικό του παιδιού προκύπτουν υπόνοιες για συμμετοχή της καρδιάς ή αν υπάρχουν ευρήματα από την κλινική εξέταση του παιδιού ή αν υπάρχει θετικό ατομικό ιστορικό καρδιακής νόσου θα πρέπει να εκτελείται ειδικός εργαστηριακός έλεγχος καθώς και εκτίμηση από καρδιολόγο προτού το παιδί επιστρέψει σε αθλητικές δραστηριότητες.

Β. ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΜΕΤΡΙΑ ΝΟΣΟ

Μέτρια νόσος ορίζεται ως: πάνω από 4 μέρες πυρετού (>38), πάνω από 7 μέρες μυαλγίας, ληθάργου ή παρουσίας ριγών και κάθε περιστατικό Covid19 που χρειάστηκε νοσηλεία σε νοσοκομείο.

Σε αυτή την περίπτωση το παιδί θα πρέπει να εκτιμηθεί από κοντά τις μέρες που νοσεί αλλά να γίνει και ένας νέος παιδιατρικός έλεγχος με το τέλος των συμπτωμάτων.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνουμε στην ανίχνευση των σημείων που παραπέμπουν σε μυοκαρδίτιδα όπως πόνος στο στήθος, αίσθημα δύσπνοιας χωρίς να συνυπάρχει βρογχίτιδα/πνευμονία, αίσθημα παλμών, συγκοπτικό επεισόδιο.

Σε όλα τα παιδιά με μέτρια έως σοβαρή νόσο Covid19 ένας ενδελεχής κλινικός και εργαστηριακός έλεγχος πρέπει να διενεργείται μετά το τέλος των συμπτωμάτων και προτού το παιδί επιστρέψει στις αθλητικές δραστηριότητες. Ο έλεγχος περιλαμβάνει κλινική εξέταση από παιδίατρο, μέτρηση ζωτικών σημείων, εργαστηριακός έλεγχο, εξέταση από καρδιολόγο (ηλεκτροκαρδιογράφημα, υπερηχογράφημα καρδιάς).

Αν τα ευρήματα του ελέγχουν είναι φυσιολογικά, το παιδί μπορεί να επιστρέψει σταδιακά στις αθλητικές δραστηριότητες τουλάχιστον 10 μέρες μετά το τέλος των συμπτωμάτων.

Γ. ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΟΒΑΡΗ ΝΟΣΟ

Εδώ περιλαμβάνονται τα παιδιά που ανέπτυξαν πολυσυστηματικό φλεγμονώδες σύνδρομο μετά από νόσηση από covid19 και όσα παιδιά νοσηλεύτηκαν σε νοσοκομείο και χρειάστηκαν μονάδα εντατικής θεραπείας.

Συστήνεται η αποφυγή αθλητικών δραστηριοτήτων για 3-6 μήνες και ο πλήρης παιδοκαρδιολογικός έλεγχος πριν την επιστροφή τους σε αυτές.

Δουλγέρης Κυριάκος 

Παιδίατρος

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/

ΜΙΑ ΑΝΤΙΒΙΩΣΗ ΓΙΑ ΝΑ ΚΑΘΑΡΙΣΕΙ . . .

Όπως βλέπουμε στο πόστερ της Αμερικάνικης Ακαδημίας Παιδιατρικής, τις περισσότερες φορές που τα παιδιά λαμβάνουν αντιβίωση δεν πληρούν τα κριτήρια για την χορήγηση αυτής.

Οι λόγοι που οι γονείς ζητούν συχνά αντιβίωση για τα παιδιά τους είναι γνωστοί:

- «Γιατρέ να του δώσουμε μία αντιβίωση να καθαρίσει, ταλαιπωρείται πολλές μέρες.»

- «Το παιδί βήχει συνέχεια εδώ και 1 μήνα, ας του δώσουμε μία αντιβίωση να γίνει καλά.»

- «Μόλις τώρα γίναμε καλά και σήμερα ανέβασε πάλι δέκατα. Ας του δώσουμε μία αντιβίωση να το προλάβουμε, δεν αντέχω να ξαναπεράσω τα ίδια.»

Ο γιατρός, αφού έχει εξετάσει το παιδί, έχει πολλές δεύτερες σκέψεις απέναντι σε αυτά που του ζητάτε. Για παράδειγμα θα ήθελε αμέσως να σας απαντήσει τα εξής:

- Δυστυχώς δεν θα καθαρίσει έτσι το παιδί σας, η λοίμωξη είναι ιογενής και όπως είναι γνωστό τα αντιβιοτικά δεν θεραπεύουν τις ιώσεις, μόνο τα βακτήρια.
- Ο βήχας του παιδιού δεν είναι συνεχής εδώ και ένα μήνα, αντίθετα έχει υφέσεις και πάνω που πάει να του περάσει, το παιδί κολλάει κάτι καινούργιο και ο βήχας ξαναρχίζει. Δεν θα το κάνει καλά η αντιβίωση.
- Η αντιβίωση δεν προλαμβάνει την εξέλιξη των ιογενών λοιμώξεων, ούτε τις κάνει να τις «περάσουμε πιο ελαφριά»

Θα μου πείτε ότι ο γονιός δεν είναι γιατρός. Ο γιατρός δίνει τελικά την αντιβίωση. Θα πρέπει λοιπόν ο γιατρός να έχει το χρόνο και τη διάθεση να εξηγήσει στους γονείς για πιο λόγο η αντιβίωση στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν θα βοηθήσει.

Να εξηγεί επίσης πως τα αντιβιοτικά δεν είναι «παίξε-γέλασε» και πως έχουν σοβαρές παρενέργειες.

Θα πρέπει να μην διστάζει να πει την άποψη του. Και να μην επιλέγει την εύκολη λύση, να δώσει αντιβιοτικό, να είναι και ο ίδιος καλυμμένος, να είναι ευχαριστημένος και ο γονιός.

Θα πρέπει και ο γονιός να έχει ανοιχτά αυτιά για να ακούσει, να πειστεί, να καταλάβει τι είναι καλύτερο για το παιδί του.

Κι επειδή εδώ στη χώρα μας έχουμε πολύ δρόμο μέχρι να τα πετύχουμε όλα αυτά, ας δούμε τι λένε αυτοί οι σοφοί Αμερικάνοι παιδίατροι σχετικά με τις ενδείξεις χορήγησης αντιβίωσης στα παιδιά:

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΧΡΕΙΑΣΤΟΥΝ ΑΝΤΙΒΙΩΣΗ ΣΕ:

• Έναν βήχα ο οποίος δεν βελτιώνεται μετά από 14 συνεχόμενες μέρες.
• Bακτηριακή πνευμονία ή Kοκκυτοειδή βήχα
• Μία παραρρινοκολπίτιδα η οποία δεν βελτιώνεται μετά από 10 μέρες
• Πρασινοκίτρινο ρινικό έκκριμα ΜΑΖΙ με παρουσία πυρετού (τουλάχιστον 38.8 C) για αρκετές συνεχόμενες μέρες.
• Στρεπτοκοκκική φαρυγγοαμυγδαλίτιδα επιβεβαιωμένη με strep test ή καλλιέργεια φαρυγγικού.

Δουλγέρης Κυριάκος 

Παιδίατρος

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/

 

ΕΠΙΜΟΝΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΣ ΒΗΧΑΣ!

Σήμερα θα εξετάσουμε κάποιες καταστάσεις και εμπειρίες κοινές σε όλους μας!

«Γιατρέ μου το παιδί βήχει έντονα και νομίζω ότι ο βήχας του είναι παραγωγικός, με φλέματα.»
«Γιατρέ το παιδί βήχει και βήχει και νομίζω ότι δεν έχει σταματήσει να βήχει εδώ και 2 βδομάδες.»
«Έβηχε όλη τη νύχτα πάλι, δεν κοιμηθήκαμε.»

Ο βήχας των μικρών παιδιών μερικές φορές μπορεί να κρατήσει για εβδομάδες. Είναι τα πράγματα πάντα ανησυχητικά; Και αν ο βήχας είναι πράγματι επίμονος, πότε αυτό αποτελεί πρόβλημα;

Ας πάμε στην προσχολική ηλικία (παιδικός και νηπιαγωγείο) αφού σε αυτό το ηλικιακό group ο επίμονος βήχας κάνει θραύση.

Αρχικά θα πρέπει να κατανοήσουμε ότι ο βήχας είναι ένα φυσιολογικό αντανακλαστικό του οργανισμού απέναντι στις λοιμώξεις, το οποίο δεν πρέπει να το καταστείλουμε «πάση θυσία». Με το βήχα απομακρύνονται οι μολυσματικές εκκρίσεις που προκαλούνται από τις ασθένειες (μύξες, φλέματα). Άρα σε πρώτη φάση τον βήχα τον χρειαζόμαστε!

Ο βήχας επίσης αποτρέπει την εισρόφηση ξένου σώματος που είναι επικίνδυνη για τον οργανισμό μας.

Είναι φυσιολογικό για τα παιδιά να βήχουν στα πλαίσια μίας λοίμωξης. Σε αυτή την περίπτωση ο βήχας μπορεί να είναι ξηρός όταν δεν κινητοποιούνται φλέγματα και υγρός ή παραγωγικός, όταν παράγονται φλέγματα.

Ωστόσο μερικές φορές ο βήχας μπορεί να είναι σύμπτωμα κάποιας πάθησης ή μιας κατάστασης.

ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΤΟΥ ΒΗΧΑ

Τα πιο συχνά αίτια του βήχα (και του επίμονου βήχα) στα παιδιά είναι οι λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού (ρινίτιδα, φαρυγγίτιδα, λαρυγγίτιδα) και του κατώτερου αναπνευστικού (τραχειίτιδα, βρογχίτιδα, πνευμονία).


Υπάρχουν και πιο σπάνια αίτια για τον βήχα που χρήζουν περισσότερης προσοχής και ελέγχου:
• Άσθμα - αυτή είναι μια χρόνια πάθηση που εκδηλώνεται με συχνά επεισόδια βήχα και αναπνευστικής δυσχέρειας.
• Εισρόφηση ξένου σώματος.
• Χρόνια αλλεργική ρινίτιδα.
• Συγγενή προβλήματα στους πνεύμονες – συχνά τα παιδιά γεννιούνται με αυτά.
• Ψυχογενής βήχας.
• Βήχας από παθητικό κάπνισμα ή ατμοσφαιρική ρύπανση.

 ΥΠΟΤΡΟΠΙΑΖΩΝ Η ΧΡΟΝΙΟΣ ΒΗΧΑΣ

Είδαμε ότι η κύρια αιτία του βήχα είναι οι λοιμώξεις (συνήθως ιώσεις) του αναπνευστικού συστήματος.

Πότε όμως και γιατί ο βήχας γίνεται επίμονος ;

Στις περισσότερες περιπτώσεις ο επίμονος και παραγωγικός βήχας οφείλεται σε επαναλαμβανόμενες λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού από τους κοινούς ιούς του κρυολογήματος, δηλαδή όταν τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας κολλάνε την μία ίωση μετά την άλλη.
Ο βήχας αυτός παρά το ότι μας φαίνεται συνεχής, για μεγάλο διάστημα, συνήθως αποτελείται από διαφορετικά επεισόδια τα οποία είναι χρονικά κοντά και έχουν δυσδιάκριτα όρια. Ο βήχας αυτός δεν υποδηλώνει κάποια σοβαρή παθολογία από το αναπνευστικό.

Αν αναλογιστούμε ότι την πρώτη χρονιά στον παιδικό σταθμό το παιδί κολλάει κατά μέσο όρο 12 φορές κοινό κρυολόγημα, δεν είναι παράξενο να μας φαίνεται ότι «βήχει συνέχεια».

Πολλές φορές στις μικρές ηλικίες, ο βήχας μίας ιογενούς λοίμωξης παρατείνεται για 10-14 μέρες μετά την αρχική προσβολή ως μεταλοιμώδης βήχας, για όσο χρόνο δηλαδή διαρκέσει η αποκατάσταση της επιφάνειας των αεραγωγών και η συνεχιζόμενη παραγωγή εκκρίσεων. Παθογόνα που προκαλούν μεταλοιμώδη βήχα είναι ο RSV, η γρίπη αλλά και μικρόβια όπως ο κοκκκύτης και το μυκόπλασμα. 
Η παρουσία μύξας επιδεινώνει το βήχα, ειδικά κατά τις βραδινές ώρες όπου το παιδί ξαπλώνει και η μύξα ρέει οπισθορρινικά προς το φάρυγγα. Γι αυτό είναι πολύ βοηθητική για το παιδί η τακτική αποσυμφόρηση της μύτης με φυσιολογικό ορό.
Πιο σπάνιες (και πιο σοβαρές) περιπτώσεις χρόνιου βήχα είναι οι ακόλουθες: άσθμα, χρόνιες πνευμονοπάθειες (κυστική ίνωση), υποτροπιάζουσες εισροφήσεις (με ή χωρίς γαστρο-οισοφαγική παλινδρόμηση), εισρόφηση ξένου σώματος, φυματίωση, συγγενείς ανωμαλίες των αεραγωγών. Οι καταστάσεις αυτές απαιτούν ενδελεχή διερεύνηση.

Τα επεισόδια εκπνευστικού συριγμού στην προσχολική ηλικία και το παιδικό άσθμα εμφανίζονται μετά από ιώσεις αλλά και χωρίς εμφανή αιτία. Το παιδί μπορεί να βήχει κατά τη διάρκεια του ύπνου και η αναπνοή του μπορεί να μας φαίνεται γρήγορη (ταχύπνοια). Άλλοτε μπορεί να βήχει κατά την έντονη σωματική δραστηριότητα. Η ασθματική κρίση εκδηλώνεται με δύσπνοια. Η εκτίμηση από παιδίατρο ή και παιδο-πνευμονολόγο είναι απαραίτητη και η αντιμετώπιση γίνεται κυρίως με εισπνεόμενα φάρμακα.

ΠΟΤΕ ΜΑΣ ΑΝΗΣΥΧΕΙ Ο ΒΗΧΑΣ ΠΟΥ ΕΠΙΜΕΝΕΙ ;

• Όταν πρόκειται για βρέφος, μικρότερο των 12 μηνών.
• Σε παιδί που δυσκολεύεται να αναπνεύσει ή αναπνέει πολύ γρήγορα.
• Αν ο βήχας εγκατασταθεί μετά από επεισόδιο πνιγμονής πχ κατά την ώρα της σίτισης (εισρόφηση ξένου σώματος).
• Όταν με το βήχα βγάζει φλέματα πράσινα και κίτρινα ή αίμα.
• Σε παιδί που έχει πυρετό, είναι καταβεβλημένο και δυσκολεύεται να φάει/πιει υγρά.
• Σε βήχα που διαρκεί χωρίς σημεία ύφεσης πάνω από 2 εβδομάδες.

 ΤΙ ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ;

Τις περισσότερες φορές ο γιατρός μας με μία κλινική εξέταση και προσεκτική λήψη του ιστορικού είναι σε θέση να διαγνώσει τις αιτίες του βήχα και να μας καθησυχάσει όταν τα συμπτώματα διαρκούν περισσότερο του αναμενόμενου.


Σε επιπλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστούν επιπλέον εξετάσεις όπως : ακτινογραφία θώρακα, καλλιέργεια φαρυγγικού επιχρίσματος, εξετάσεις αίματος και αναπνευστικές δοκιμασίες όπως η σπιρομέτρηση.

ΤΙ ΘΑ ΒΟΗΘΗΣΕΙ ΓΙΑ ΤΑ ΠΙΟ ΗΠΙΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΒΗΧΑ;

Αν ο βήχας του παιδιού οφείλεται σε κρυολόγημα, λαρυγγίτιδα ή άλλη ήπια ιογενή λοίμωξη μπορούμε να λάβουμε κάποια υποστηρικτικά μέτρα:


1. Καλός αερισμός του χώρου, καθαρός αέρας! Η ζεστή, υγρή και βαριά ατμόσφαιρα επιδεινώνει το βήχα, ειδικά τη λαρυγγίτιδα. Γι αυτό σε κρίση λαρυγγίτιδας βγάζουμε το παιδί έξω, στον κρύο και καθαρό αέρα. Γενικά η ατμόσφαιρα δεν πρέπει να είναι ούτε ιδιαίτερα υγρή αλλά ούτε και ξερή όπως γίνεται από θέρμανση με το air condition. Μέση επιθυμητή υγρασία δωματίου περίπου 50%.

2. Ο καθαρισμός τη μύτης μέσω των πλύσεων με φυσιολογικό ορό. Συχνά ένα μέρος του βήχα, ειδικά αυτός που εκδηλώνεται κατά την ξαπλωτή θέση, προέρχεται από ρινικές εκκρίσεις που ρέουν από το οπίσθιο τμήμα της μύτης προς έναν ερεθισμένο από ίωση φάρυγγα. Ο βήχας αυτός της οπισθορρινικής έκκρισης μας δίνει την αίσθηση ότι είναι υγρός, ωστόσο δεν οφείλεται σε φλέματα. Καθαρίζουμε λοιπόν καλά τη μυτούλα τακτικά και πριν τον ύπνο.

3. Χορήγηση στο παιδί άφθονου νερού. Όπως είναι γνωστό η καλή ενυδάτωση ρευστοποιεί τις εκκρίσεις του αναπνευστικού, τόσο της μύτης όσο και των πνευμόνων οι οποίες στη συνέχεια με το βήχα απομακρύνονται (είπαμε ο βήχας χρειάζεται). Οι ρευστές εκκρίσεις απομακρύνονται πιο εύκολα.

4. Χορήγηση ζεστών ροφημάτων με προσθήκη μελιού ή και χορήγηση σκέτου μελιού.

5. Ύπνος σε ανασηκωμένη θέση με μαξιλάρια.

6. Βόλτα στον ήλιο (όταν έχει!). Τα άρρωστα παιδιά αν δεν έχουν υψηλό πυρετό πρέπει να βγαίνουν στον ήλιο. Τόνωση της διάθεσης και του ανοσοποιητικού και σίγουρα μείωση του βήχα από την ευεργετική δράση της ηλιοφάνειας και του καθαρού αέρα.

7. Σε ξηρό και παροξυσμικό βήχα δοκιμάστε υδρατμούς, στο μπάνιο ή πάνω από κατσαρόλα.

8. Τα φυτικά αντιβηχικά σιρόπια βοτάνων μπορεί να βοηθήσουν. Τα σιρόπια αυτά δρουν είτε μαλακώνοντας τον ερεθισμένο λαιμό είτε με placebo effect.

9. Τα κεντρικώς δρώντα αντιβηχικά σιρόπια, τα αντισταμινικά σιρόπια και τα βλεννολυτικά σιρόπια ΔΕΝ έχουν θέση στη θεραπεία του ιογενούς βήχα της παιδικής ηλικίας.

10. Τυχόν φαρμακευτική θεραπεία εξαρτάται από την αιτία που προκαλεί βήχα στο παιδί, όπως θα διαγνωσθεί από τον γιατρό. Για παράδειγμα αν η λοίμωξη προκαλείται από βακτήρια μπορεί να τη θεραπεύσουμε με αντιβιοτικά. Αν η λοίμωξη είναι ιογενής (όπως το κοινό κρυολόγημα) δεν θεραπεύεται με αντιβιοτικά. Η ασθματικού τύπου βρογχίτιδα θεραπεύεται με εισπνεόμενα φάρμακα.

Δουλγέρης Κυριάκος 

Παιδίατρος

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/

ΕΙΝΑΙ «ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ» ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΑΣ ΝΑ ΕΧΕΙ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΜΥΞΑ ;

 

Το παιδί μας (προσχολικής ηλικίας) τον τελευταίο καιρό έχει συνέχεια μύξα και συχνά τα βράδια κοιμάται ανήσυχα. Η παραγωγή μύξας συνεχίζεται πολλές φορές στα μεσοδιαστήματα των ιώσεων που περνάει κάνοντας το φαινόμενο να φαίνεται συνεχές.

Καταρχάς θα πρέπει να αποδεχτούμε ότι η κατάσταση αυτή είναι πολύ συχνή και ενίοτε αναμενόμενη για τους μήνες με αυξημένη νοσηρότητα. Σε μία εποχή όπου κυκλοφορεί ταυτόχρονα γρίπη, covid, rsv, αδενοϊός, κοινοί ρινοϊοί του κρυολογήματος και τόσες ακόμα ιώσεις, η πιθανότητα να έρχεται το παιδί μας συνέχεια σε επαφή με κάποιο λοιμογόνο παράγοντα είναι πολύ μεγάλη.

Εξ ου και η παραγωγή της μύξας. Η βλέννη (μύξα) ανήκει στους φυσικούς αμυντικούς μηχανισμούς του οργανισμού που απομακρύνει παθογόνα μικρόβια και νεκρά κύτταρα του βλεννογόνου και του ανοσοποιητικού έξω από τις ρινικές μας κοιλότητες

Ειδικά για τα πολύ μικρά παιδιά τα πράγματα είναι πιο δύσκολα. Οι ηλικίες 18 μηνών έως 2,5 ετών έχουν παρθένο οργανισμό απέναντι στις λοιμώξεις. Τα κύτταρα μνήμης δεν έχουν αναπτυχθεί ενώ το συνολικό ανοσοποιητικό τους σύστημα είναι ανώριμο. Οι ηλικίες αυτές είναι αναμενόμενο τη πρώτη χρονιά του σχολείου «να τα περάσουν όλα» ή «να κολλήσουν ότι κυκλοφορεί»

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

Η προσεκτική κλινική εξέταση είναι η βασική μας μέθοδος. Από τη μία η διαρκής ρινική καταρροή δεν είναι μείζον ιατρικό πρόβλημα από την άλλη δεν θα πρέπει να υποτιμήσουμε την κατάσταση.

Ελέγχουμε προσεκτικά τα τύμπανα των αυτιών, τις αμυγδαλές και το φάρυγγα, τους τραχηλικούς λεμφαδένες και ακροαζόμαστε το αναπνευστικό. Εφόσον δεν έχουμε σημαντικά ευρήματα όπως α) υποτροπιάζουσα ωτίτιδα, β) σημαντική υπερτροφία αμυγδαλών και αδενοειδών εκβλαστήσεων (κρεατάκια), γ) υποτροπιάζον αναπνευστικό συριγμό (άσθμα) καθησυχάζουμε τους γονείς για το ότι πρόκειται για απλές ιώσεις της εποχής.

Στην πλειονότητα των περιπτώσεων η διαρκής περίοδος μύξας τροφοδοτείται από επανειλημμένα επεισόδια ιώσεων πολύ κοντά το ένα στο άλλο.

Για πόσο θα διαρκέσει η κατάσταση αυτή; Οι μύξες θα συνεχιστούν τους επόμενους μήνες έως το τέλος της άνοιξης όπου οι ιώσεις θα μειωθούν. Σταδιακά το ανοσοποιητικό του παιδιού θα γυμναστεί και θα ισχυροποιηθεί. Με τον καιρό τα συμπτώματα θα γίνονται ηπιότερα και πιο βραχυχρόνια.

Πρέπει να ανησυχούμε για την ωτίτιδα; Η υποτροπιάζουσα ωτίτιδα που συνδέεται άμεσα με τη συνεχή μύξα αποτελεί πρόβλημα για τις μικρές ηλικίες. Σε περίπτωση που το υγρό όπισθεν του τυμπάνου παραμένει για μήνες, προκαλείται βαρηκοΐα, η οποία επηρεάζει τη γνωστική ανάπτυξη του μικρού παιδιού. Απαιτείται συνεργασία του παιδιάτρου και του ωρλ για τη σωστή εφαρμογή θεραπείας και αντιμετώπισης.

Μπορεί να πάθει ιγμορίτιδα; Η ιγμορίτιδα, άλλη μία κατάσταση που σχετίζεται με τη συνεχή μύξα είναι εξαιρετικά σπάνια στις μικρές ηλικίες καθώς τα ιγμόρεια δεν έχουν αναπτυχθεί. Τα ιγμόρεια (γναθιαίοι κόλποι) στα παιδιά αρχίζουν να αναπτύσσονται από την ηλικία των 3 ετών και η ανάπτυξή τους ολοκληρώνεται περίπου στα 8 έτη. Παρόλο που είναι παρόντα κατά τη γέννηση, είναι εξαιρετικά μικρά.

Η ρινική καταρροή αντιμετωπίζεται με συχνή αποσυμφόρηση της μύτης με φυσιολογικό ορό, καθώς το παιδί δεν φυσάει αποτελεσματικά τη μυξούλα, αντίθετα συνηθίζει να τη ρουφάει και να την διοχετεύει προς τα αυτιά του. Οι πλύσεις πρέπει να γίνονται με ήπιο τρόπο, χωρίς να ασκούνται μεγάλες πιέσεις μέσα στη μύτη και χωρίς να χρησιμοποιούνται υπερβολικές ποσότητες.

Δεν χρειάζεται να πιέζουμε υπερβολικά τον ορό ώστε να «εκσφενδονίσουμε» τη μύξα από το άλλο ρουθούνι. Ούτε είναι καλό να καταπίνει το μικρό παιδί πχ 100ml αλατόνερο για να πλυθεί η μύτη του.

 Θα χρησιμοποιήσουμε με φειδώ και όχι για περισσότερο από 5 μέρες το ρινικά αποσυμφορητικά. Η κατάχρηση αποσυμφορητικών προκαλεί χρόνιο ερεθισμό του βλεννογόνου και φαινόμενο rebound (η μύτη κλείναι αντί να ανοίγει).

Δεν πρέπει να φορτώσουμε το παιδί με αναίτια χρήση από αντιβιώσεις, αντισταμινικά σιρόπια (αυτά είναι για αλλεργίες!), κορτιζόνη από το στόμα ή φυτικά σιρόπια για την καταρροή…

Δε θα καταφύγουμε σε μείγματα όπου ανακατεύουν φυσιολογικό ορό μαζί με κολλύρια για τα μάτια και ρινικό αποσυμφορητικό σε απροσδιόριστες συγκεντρώσεις. Αυτές οι «πατέντες» είναι αυτοσχέδιες και δεν περιγράφονται σε κανένα φαρμακευτικό οδηγό.

Στο εμπόριο κυκλοφορούν ειδικές συσκευές πλύσεων, ειδικά διαλύματα πλύσεων, αναρροφητήρες μύξας, νέα σκευάσματα σε ρινικά σπρέυ όπου συνδυάζουν φυσιολογικό ορό μαζί με μαλακτικές ουσίες και βλεννολυτικά. Ωστόσο θα πρέπει να ξέρουμε ότι ακριβώς την ίδια δουλίτσα κάνει και ο απλός ορός με τη σύριγγα.

Τέλος δείχνουμε εμπιστοσύνη στο γιατρό του παιδιού μας! Ο γιατρός εξετάζει το παιδί προσεκτικά και αν προκύψει κάποια επιπλοκή θα μας χορηγήσει φάρμακο, αν και εφόσον αυτό χρειάζεται! Το παιδί μας μπορεί να έχει συνέχεια μύξα αλλά αντί να ψάξουμε για μαγικές λύσεις θα εξοπλιστούμε με υπομονή. Το ίδιο το παιδί έχει πολλή υπομονή με τη μύξα του, την ίδια θα επιδείξουμε και εμείς!

Δουλγέρης Κυριάκος 

Παιδίατρος

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/

ΑΙΦΝΙΔΙΟ ΕΞΑΝΘΗΜΑ

 

(περιστατικό του ιατρείου μας)

Μία συχνή αιτία υψηλού πυρετού στις μικρές ηλικίες είναι η ίωση με το όνομα "αιφνίδιο εξάνθημα". Το νόσημα προκαλείται από τον ερπητοϊό 6 του ανθρώπου (HHV-6) και προτιμάει παιδιά από 6 μηνών – 4 χρονών, συνηθέστερα, έως το 2ο έτος της ζωής.

Προκαλεί υψηλό και συχνό πυρετό και γι’ αυτό συγχέεται με άλλα σοβαρότερα νοσήματα. Ο πυρετός αρχίζει αιφνίδια και είναι πολύ υψηλός, έως 40 C και πλέον. Διαρκεί 3 έως 4 ημέρες, σπάνια περισσότερο, ενώ η γενική κατάσταση του παιδιού δεν επηρεάζεται (το παιδί είναι ζωηρό στα μεσοδιαστήματα του πυρετού).

Ο πυρετός υποχωρεί απότομα και τότε εμφανίζεται βλατιδώδες ή κηλιδοβλατιδώδες εξάνθημα (όπως στη φωτογραφία).

Εκτός του πυρετού, τα άλλα συμπτώματα είναι ήπια. Παρατηρείται ερυθρότητα του φάρυγγα, των αμυγδαλών και των τυμπάνων και μικρού βαθμού διόγκωση των τραχηλικών λεμφαδένων.

Το εξάνθημα αρχίζει από τον κορμό και καταλαμβάνει το πρόσωπο, τον λαιμό και τα άκρα, δεν προκαλεί κνησμό και υποχωρεί σε 3 – 4 ημέρες (χαρακτηριστικά βρίσκουμε εξάνθημα στην περιοχή πίσω από τα αυτιά). Το παιδί στην φάση του εξανθήματος δεν μεταδίδει την νόσο και έτσι δεν έχει νόημα να το απομονώσουμε περισσότερο (είναι μεταλοιμώδες φαινόμενο).

Η ιογενής αυτή νόσος, λόγω του υψηλού πυρετού, συγχέεται με την έναρξη βαρέων μικροβιακών λοιμώξεων. Εάν προκαλέσει πυρετικούς σπασμούς θα πρέπει να αποκλειστεί η μικροβιακή μηνιγγίτιδα.

Η αντιμετώπιση είναι συμπτωματική (ενυδάτωση- αντιπυρετικά) και δεν έχει ένδειξη η χορήγηση αντιβίωσης. Εάν δοθούν στα παιδιά από την αρχή της νόσου αντιβιοτικά, τότε το εξάνθημα μπορεί να εκληφθεί λάθος ως φαρμακευτική αλλεργία.

Δουλγέρης Κυριάκος, Παιδίατρος

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/

Τι πρέπει να προσέχουμε όταν το παιδί μας «ψήνεται» στον πυρετό !

Μία πολύ δυσάρεστη είδηση έρχεται από το Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας που μας προκαλεί μεγάλη θλίψη . . .

Μέσα σε μία περίοδο γρίπης αλλά και άλλων ιώσεων που προκαλούν πυρετό με μεγάλη διάρκεια, οι επιπλοκές είναι αυτό που φοβίζει γονείς και ιατρούς.

Δε γνωρίζουμε τι ακριβώς συνέβη στο παιδί αλλά στο σημείο αυτό θα ήθελα να κάνω κάποια σχόλια για τον πυρετό που επιμένει.

Δυστυχώς τον τελευταίο καιρό κυκλοφορούν πολλές ανεύθυνες οδηγίες προς τους γονείς γα τον πυρετό, ειδικά από κάποιες σελίδες εναλλακτικής ή ομοιοπαθητικής ιατρικής, με ατάκες του τύπου "ο πυρετός είναι σύμμαχος του οργανισμού" ή "μην δίνετε πολλά αντιπυρετικά στα παιδιά" ή λανσάρονται ακόμα και "φυσικές θεραπείες για τον πυρετό".

Έχουμε καταλήξει να βλέπουμε παιδιά που ψήνονται για 3 και 4 μέρες χωρίς αντιπυρετικά γιατί "ο πυρετός όπως και η ασθένεια είναι φυσικό πράγμα" ή γιατί έτσι επιτάσσει η νέα ιντερνετική μόδα στην αντιμετώπιση της παιδικής ασθένειας.

Θα σας πω κάποιους σημαντικούς λόγους για να ελέγχετε τον πυρετό του παιδιού (>38), ειδικά αν είναι υψηλός και να μην ακούτε όλες αυτές τις ανοησίες.

Ο πυρετός πρέπει να πέσει για να μπορέσει το παιδί να συνέλθει. Να μπορέσει να σιτιστεί, να ενυδατωθεί, να κοιμηθεί. Να υποστηρίξουμε δηλαδή τον οργανισμό του. Το παιδί που πυρέσσει δεν μπορεί ούτε νερό να πιει καλά καλά.

Ο πυρετός πρέπει να πέσει για να αποφύγουμε τις παρενέργειες του ίδιου του πυρετού, με κύρια και συχνότερη την αφυδάτωση, η οποία επιβαρύνει ακόμα περισσότερο τον οργανισμό που μάχεται με μία βαριά ίωση.

Ο πυρετός πρέπει να πέσει για να μπορέσουμε να εκτιμήσουμε τη γενική κατάσταση του παιδιού ή όπως συχνά ρωτάμε εμείς οι παιδίατροι "πως σου φαίνεται το παιδί όταν του πέφτει ο πυρετός ; είναι ζωηρό ;". Για να αποφύγουμε έτσι δυσάρεστες καταστάσεις.

Σε κάθε περίπτωση ο υψηλός πυρετός που παρατείνεται στις 6-7 μέρες θέλει επανεκτίμηση από τον παιδίατρο και διενέργεια ενός εργαστηριακού ελέγχου για να είμαστε σίγουροι για το τι αντιμετωπίζουμε.

ΔΟΥΛΓΕΡΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΣ

ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΣ

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΡΥΘΡΑΣ

ΤΑ ΠΑΙΔΙΚΑ «ΠΑΡΤΥ ΕΡΥΘΡΑΣ», Η ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΣΤΙΣ ΗΠΑ ΤΟ 1964-1965, ΟΙ ΝΕΟΓΝΙΚΟΙ ΘΑΝΑΤΟΙ ΚΑΙ ΤΑ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΠΑΙΔΙΑ ΠΟΥ ΓΕΝΝΗΘΗΚΑΝ ΜΕ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΟΠΩΣ ΚΩΦΩΣΗ ΚΑΙ ΤΥΦΛΩΣΗ.

Στις μέρες μας το αντιεμβολιαστικό κίνημα απειλεί την ανθρωπότητα με την επανεμφάνιση των παλιών παιδικών ασθενειών. Ασθενειών ιδιαίτερα σοβαρών που προκαλούσαν στις οικογένειες των ανθρώπων πόνο και δυστυχία.

ΕΡΥΘΡΑ

«Βρισκόμαστε το 2015, σε ένα σπίτι στο Brooklyn της Νέας Υόρκης. Στη μία κρεβατοκάμαρα κυριαρχεί μία έκρηξη αποχρώσεων του ροζ, από παιχνίδια, κρεμασμένα μπιχλιμπίδια και λούτρινα ζωάκια. Το διπλανό δωμάτιο ξεκινώντας από τα πολύχρωμα μαξιλάρια, τις κουρτίνες και τον αναπαυτικό καναπέ είναι μία ωδή στο μωβ.

Η Kim Woodford είναι ο κάτοικος του ροζ δωματίου σε αυτό το καλοδιατηρημένο διαμέρισμα στο Brooklyn. Είναι 51 χρονών και πιστεύει ακόμα στον Άγιο Βασίλη. Η συγκάτοικός της, η Darvena Idlet, είναι στην ίδια ηλικία. Ζούνε μαζί τα τελευταία 45 χρόνια.

Αυτό το οποίο συνέδεσε τις δύο γυναίκες για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα ήταν μία ασθένεια που τις προσέβαλε ενώ βρισκόταν στην κοιλιά των μητέρων τους. Τους στέρησε την ακοή και το μεγαλύτερο μέρος της όρασης ενώ προκάλεσε βλάβες στον εγκέφαλό τους.

Η τελευταία μεγάλη επιδημία Ερυθράς, πριν την ανακάλυψη του εμβολίου, χτύπησε τις Ηνωμένες Πολιτείες στα τέλη του 1963 μέχρι και το 1965 και προσέβαλε τελικά 12,5 εκατομμύρια ανθρώπους. Παρά το ότι τα συμπτώματα της ίωσης στα παιδιά είναι σε γενικές γραμμές ήπια, οι επιπτώσεις στο έμβρυο όταν συμβεί η μόλυνση μίας εγκύου είναι δραματικές.

Το ξέσπασμα της επιδημίας αρχικά δεν προκάλεσε ανησυχία στις αρχές ούτε ελήφθησαν μέτρα για τον περιορισμό της μετάδοσης της νόσου. Ένα άρθρο της εποχής στο περιοδικό TIME, ενθάρρυνε τα παιδικά «Πάρτυ Ερυθράς» ώστε τα παιδιά να κολλήσουν μεταξύ τους και να επιτευχθεί φυσική νόσηση και ανοσία. Προωθήθηκε μάλιστα η στρατηγική ότι όλα τα μικρά κορίτσια θα έπρεπε να νοσήσουν νωρίς από ερυθρά για να αποκτήσουν αντισώματα. Τα αποτελέσματα ήταν αποκαρδιωτικά.

ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ

Η νόσος οφείλεται στον ιό της Ερυθράς, RNA ιό και είναι ένα ήπιο εξανθηματικό λοιμώδες νόσημα. Προκαλεί επιδημίες σε παιδικούς πληθυσμούς που δεν έχουν ανοσία στον ιό.

Μεταδίδεται αερογενώς, μέσω μολυσμένων σταγονιδίων από την αναπνευστική οδό. Η μετάδοση μπορεί να γίνει λίγες μέρες πριν την έκθυση του εξανθήματος και μέχρι 7 – 10 μέρες μετά την έκθυση. Το στάδιο επώασης είναι 14 – 21 ημέρες.

Η νόσος εκδηλώνεται με την εμφάνιση:

• Τραχηλικής και οπισθοωτιαίας λεμφαδενίτιδας
• Χαμηλού πυρετού
• Συρρέοντος ερυθηματώδους και μικροκηλιδώδους εξανθήματος που απλώνεται από το κεφάλι προς τον κορμό και τα άκρα.

ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ

Ασυνήθεις επιπλοκές της ερυθράς στα παιδιά είναι η αρθρίτιδα (παροδικό πολυαρθρικό σύνδρομο) και η εγκεφαλίτιδα. Σπανιότερα μπορεί να προκληθεί θρομβοπενία, μυοκαρδίτιτδα, ηπατίτιδα.

ΛΟΙΜΩΞΗ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ

Η λοίμωξη της εγκύου, ειδικά κατά το α’ τρίμηνο της κύησης προκαλεί σε σημαντικό ποσοστό (50 έως 90 %) των εμβρύων το σύνδρομο της συγγενούς ερυθράς που συνίσταται κυρίως από:

• Καταρράκτη

• Καρδιοπάθεια

• Κώφωση

• Νοητική υστέρηση

• Βλάβες των οστών

Οι κυήσεις αυτές έχουν υψηλό κίνδυνο για αυτόματη αποβολή ή πρόωρη γέννηση. Αν το έμβρυο τελικά επιζήσει είναι πιθανό να αναπτύξει κάποια από τα ανωτέρω συμπτώματα.

ΤΑ ΘΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΥΘΡΑΣ ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ

Τα έτη 1964-1965 η επιδημία προκάλεσε πάνω από 12,5 εκατομμύρια κρούσματα στις ΗΠΑ. 20.000 παιδιά γεννήθηκαν με το σύνδρομο της συγγενούς ερυθράς από τα οποία : 11000 παιδιά ήταν κωφά, 3500 τυφλά και 1800 παρουσίαζαν κάποιου βαθμού νοητική υστέρηση. Επιπλέον υπήρξαν 2100 θάνατοι νεογνών και 11000 αμβλώσεις από τις οποίες κάποιες έγιναν αυτόματα και άλλες χειρουργικά μετά από επιλογή των γονέων.

Το πρώτο εμβόλιο από ζων εξασθενημένο ιό για την Ερυθρά κυκλοφόρησε το 1969 και σύντομα ενσωματώθηκε στο τριπλό εμβόλιο Ιλαράς - Παρωτίτιδας – Ερυθράς (MMR) το 1971.

Μετά την εφαρμογή του καθολικού εμβολιασμού με το MMR, ειδικά μετά την βελτιωμένη έκδοση για την Ερυθρά στο εμβόλιο του 1979, τα κρούσματα Ερυθράς περιορίστηκαν με εντυπωσιακό ρυθμό.

Το 2004 ανακοινώθηκε η ολοκληρωτική εξάλειψη της Ερυθράς από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής.

ΠΗΓΗ : The History of Vaccines - By The College of Physicians of Philadelphia

ΔΟΥΛΓΕΡΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΣ

ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΣ

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/

ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΕΣ ΙΩΣΕΙΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ!

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

            Οι λοιμώξεις του αναπνευστικού εμφανίζονται με μεγάλη συχνότητα τους χειμερινούς μήνες και απασχολούν γονείς και γιατρούς την περίοδο αυτή. Η πρώτη χρονιά στον παιδικό σταθμό ή το νηπιαγωγείο δοκιμάζει το ανοσοποιητικό σύστημα του παιδιού καθώς ένας μεγάλος αριθμός παθογόνων ιών και μικροβίων έρχεται για πρώτη φορά σε επαφή μαζί του.

            Δυνητικά παθογόνα μικρόβια και ιοί μεταδίδονται πολύ εύκολα σε κλειστούς χώρους με μικρά παιδιά που χειρίζονται από κοινού αντικείμενα ή που συναναστρέφονται στενά και ανταλλάσσουν σταγονίδια με την αναπνοή, την ομιλία ή το βήχα. Μέσα σε λίγες μέρες που το παιδί επιστρέφει ή ξεκινά για πρώτη φορά το σχολείο αναπτύσσει συμπτώματα λοίμωξης.

            Στα μικρά παιδιά το επίπεδο υγιεινής είναι σημαντικά μικρότερο. Βάζουν συχνά τα παιχνίδια και χέρια στο στόμα τους, δεν πλένουν από μόνα τους τα χέρια, δε σκουπίζουν τη μύξα με χαρτί μίας χρήσης (παρά την πασαλείβουν παντού με το χέρι), δεν προφυλάσσουν το στόμα τους όταν βήχουν. . . Για μία ομάδα 10 βρεφών μέσα σε ένα δωμάτιο με τα ίδια παιχνίδια ή για μία τάξη νηπιαγωγείου το μοίρασμα ιώσεων και μικροβίων μεταξύ τους είναι θέμα ωρών!

            Μάλιστα σήμερα γνωρίζουμε πως μικρόβια, όπως ο πνευμονιόκοκκος και ο στρεπτόκοκκος, που προκαλούν συνήθεις λοιμώξεις όπως ωτίτιδες και φαρυγγίτιδες, επιβιώνουν μακριά από το ανθρώπινο σώμα για μακρά χρονικά διαστήματα, σε διάφορα αντικείμενα κοινής χρήσης όπως παιχνίδια, βιβλία και επιφάνειες. Αυτό μπορεί να συμβεί ακόμα και στα σχολεία όπου οι υπεύθυνοι τηρούν τους κανόνες υγιεινής και πλένουν τα παιχνίδια τουλάχιστον σε εβδομαδιαία βάση.

            Τα δεδομένα αυτά δεν λέγονται για να επιταθεί τυχόν μικροβιοφοβία ή για να προφυλάξετε τα παιδιά με υπερβολικό τρόπο κρατώντας τα διαρκώς μέσα. Η επιστήμη γνωρίζει καλά ότι δεν αρκεί το να κολλήσει ένα παιδί για να εκδηλώσει και την ασθένεια. Μεγάλο ρόλο παίζει η άμυνα του παιδιού, ο πλήρης εμβολιασμός του, η γενική κατάστασή του, η διατροφή του, ο σωστός ύπνος, ως προς το αν τα μικρόβια ή οι ιώσεις θα παραμείνουν στο δέρμα ή στη μύτη χωρίς να προκαλέσουν τίποτα ή αν θα προκαλέσουν σοβαρή λοίμωξη.

Η ορθή πρακτική δεν είναι να αποκλείσουμε ένα πολυάσχολο και γεμάτο ενέργεια νήπιο στο σπίτι για να προστατευτεί από τις λοιμώξεις. Αντίθετα είναι θεμιτό μετά τους 6 μήνες ζωής να υπάρχει έκθεση σε κοινά μικρόβια και να περάσει το παιδί κάποιες ιώσεις που βοηθούν το αμυντικό του σύστημα να ωριμάσει.

            Σκοπός του άρθρου αυτού είναι να ενημερώσουμε για τη συχνότητα, τη διάρκεια και τα χαρακτηριστικά των συχνότερων ιώσεων και να εξετάσουμε τα σωστά μέτρα αντιμετώπισης τους.

ΚΟΙΝΟ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑ

            Η συχνότερη από τις λοιμώξεις που θα μας απασχολήσει το χειμώνα είναι το κοινό κρυολόγημα και το συχνότερο αίτιο του κοινού κρυολογήματος είναι οι ρινοϊοι (ιοί της μύτης). Παρουσιάζεται με ρινική συμφόρηση και καταρροή, συνήθως διαυγών εκκρίσεων, ενώ δεν είναι σπάνιες και οι βλεννοπυώδεις εκκρίσεις (κίτρινες ή πράσινες μύξες) ειδικά 2-3 μέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων. (Το κιτρινοπράσινο χρώμα της μύξας δεν αποτελεί ένδειξη ότι οπωσδήποτε η κατάσταση έχει επιδεινωθεί, ούτε φυσικά απαιτεί αντιβίωση).

Πυρετός 38^οC - 39^οC, μπορεί να εμφανιστεί συχνά και διαρκεί 2-3 μέρες. Η έντονη συμφόρηση και τα φλέματα που το παιδί αδυνατεί να βγάλει με τον βήχα μπορεί να προκαλέσει εμετό. Η όλη κατάσταση προκαλεί χαρακτηριστική ανορεξία για 3-5 ημέρες.

Οι αυξημένες εκκρίσεις οπισθορινικά και φαρυγγικά ερεθίζουν τον λαιμό και παράγουν έναν υγρό βήχα ο οποίος μπορεί να κρατάει για αρκετές μέρες. Μερικά παιδιά συνεχίζουν να βήχουν για 10 μέρες συνεχόμενα. Παρά το ότι οι γονείς νομίζουν συχνά πως το παιδί έχει ακροαστικά και φλέματα κατά την ακρόαση των πνευμόνων βρίσκουμε φυσιολογικά ευρήματα. Τα διάφορα αντιβηχικά σιρόπια, φυτικά ή μη, παρά τα όσα υπόσχονται, συνήθως αποτυγχάνουν να ηρεμήσουν τον ιογενή και μετα-ιογενή βήχα. Η όλη κατάσταση θα υποχωρήσει σταδιακά από μόνη της και ο παιδίατρος θα μας διαβεβαιώσει πως δεν υπάρχει ιδιαίτερος λόγος ανησυχίας.

            Τα παιδιά σε ηλικία παιδικού σταθμού δικαιούνται κατά μέσο όρο 6-8 επεισόδια κοινού κρυολογήματος στη διάρκεια της σχολικής χρονιάς (12 επεισόδια την πρώτη χρονιά στον παιδικό σταθμό).

            Η αλλεργική (και όχι ιογενής) αιτιολογία της ρινίτιδας δεν αποκλείεται, ιδιαίτερα κατά την άνοιξη ή την αρχή του φθινοπώρου.

            Το κοινό κρυολόγημα κολλάει τις πρώτες 3 ημέρες από παιδί σε παιδί, ενώ το παιδί που κόλλησε θα εμφανίσει καταρροή 12 – 72 ώρες μετά την επαφή με το άρρωστο παιδί. Οπότε δεν υπάρχει λόγος να απομονώνουμε για μεγάλες περιόδους τα παιδιά με κοινό κρυολόγημα (ίσα ίσα που τα βοηθά ο καθαρός αέρας και η δραστηριοποίηση).

            Οι αντιβιώσεις πρέπει να δίνονται και μόνο βάσει ενδείξεων και σε επιπλοκές.

Είναι πραγματικά λυπηρό να συναντάμε ακόμα παιδιά που την πρώτη χρονιά στο σχολείο καταναλώνουν ένα κουτί αντιβίωσης το μήνα σαν να είναι καραμέλες. Ειδικά με όσα φέρνει στο φως η επιστημονική έρευνα για τις επιπτώσεις της κατάχρησης των αντιβιώσεων στις μικρές ηλικίες.

Αντιβίωση θα χορηγήσει ο παιδίατρος αν διαγνώσει επιπλοκή σε έδαφος ιογενούς συνδρομής (μικροβιακή επιλοίμωξη που προκαλεί για παράδειγμα οξεία μέση ωτίτιδα, φαρυγγοαμυγδαλίτιδα, πνευμονία).

            Ανησυχητικά σημεία είναι:

1.     Τρίτη μέρα με υψηλό πυρετό (>39^οC).

2.     Πυρετός που σταματά για τουλάχιστον 1 ημέρα και επανέρχεται υψηλότερος.

3.     Έντονη καταβολή του παιδιού και άλλα συστηματικά συμπτώματα (έντονος πονοκέφαλος, εξάνθημα).

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΙΩΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΣΒΑΛΛΟΥΝ ΤΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ

Οι ιώσεις έχουν μερικά κοινά χαρακτηριστικά, όπως πυρετός, αδυναμία, ρινική συμφόρηση, μυϊκούς πόνους, τάση για εμετό, ανορεξία. Χαρακτηριστικό των ιώσεων στις μικρές ηλικίες είναι ότι προσβάλουν τον οργανισμό του παιδιού από «πάνω έως κάτω». Δηλαδή βλέπουμε ταυτόχρονα προσβολή των οφθαλμών (ερυθρότητα),της μύτης (ρινίτιδα),του φάρυγγα (φαρυγγίτιδα),των λεμφαδένων του τραχήλου (λεμφαδενίτιδα) και του εντέρου (διάρροια).

Μερικές ιώσεις έχουν χαρακτηριστικά εξανθήματα και εντοπίζοντάς τα μπορούμε να προβλέψουμε την πορεία της αντίστοιχης ίωσης :

·        Αιφνίδιο εξάνθημα από τον ανθρώπινο ερπητοϊό HHV-6 ή -7 : Yψηλός πυρετός για περίπου 3 μέρες και ταυτόχρονα με την ύφεση του πυρετού εμφανίζεται εξάνθημα μικροκηλιδώδες κατά τόπους συρρέον στο κορμί και το πρόσωπο  το οποίο διαρκεί περίπου όσο κράτησε και ο πυρετός. Το παιδί στην φάση του εξανθήματος δεν μεταδίδει την νόσο και έτσι δεν έχει νόημα να το απομονώσουμε (μεταλοιμώδες φαινόμενο).

ΑΙΦΝΙΔΙΟ ΕΞΑΝΘΗΜΑ

·        Λοιμώδες ερύθημα από τον ιό Parvo Β19 : Το τυπικό εξάνθημα συνήθως παρουσιάζεται αρχικά στο πρόσωπο όπου μοιάζει σαν κάποιος να έχει “ρίξει χαστούκι”. Σταδιακά επεκτείνεται στον κορμό και στα άκρα, δείχνοντας μια προτίμηση στις εξωτερικές επιφάνειες, αφήνοντας τις παλάμες και τις πατούσες  ανεπηρέαστες. Διαρκεί από 1 μέχρι 3 εβδομάδες. Και σε αυτή τη περίπτωση το παιδί στην φάση του εξανθήματος δεν μεταδίδει την νόσο και έτσι δεν έχει νόημα να το απομονώσουμε (μεταλοιμώδες φαινόμενο).

ΛΟΙΜΩΔΕΣ ΕΡΥΘΗΜΑ

·        Νόσος Χεριών Ποδιών Στόματος από τον ιό Coxsackie :  Στην πορεία της νόσου, με την παρουσία ή όχι πυρετού εμφανίζονται μικρές φυσαλίδες στα χέρια και τα πόδια και σαν δορυφόροι γύρω από το στόμα. Πέρα από τις φυσαλίδες βλέπουμε και μικρά χαρακτηριστικά κόκκινα σημεία στις παλάμες και τα πέλματα. Συχνά εμφανίζεται εξάνθημα και στην περιοχή της πάνας και των γλουτών είτε με μορφή φυσαλίδας είτε με μορφή  βλατίδων που συρρέουν ή σχηματίζουν ομάδες. Παρά την εντυπωσιακή εικόνα η ίωση ακολουθεί κατά κανόνα καλοήθη πορεία και το εξάνθημα αποδράμει σε διάστημα 5 έως 7 ημερών. Το υπόλοιπο πρόσωπο, το τριχωτό της κεφαλής, η ράχη και ο θώρακας δεν έχουν εξάνθημα. Αυτό μας βοηθάει να ξεχωρίσουμε την ίωση αυτή από την ανεμοβλογιά. Η νόσος στη φάση του εξανθήματος είναι μεταδοτική.

ΝΟΣΟΣ ΧΕΡΙΩΝ ΠΟΔΙΩΝ ΣΤΟΜΑΤΟΣ

ΝΟΣΟΣ ΧΕΡΙΩΝ ΠΟΔΙΩΝ ΣΤΟΜΑΤΟΣ

            

Στο ερώτημα για πόσο το παιδί μας μεταδίδει τον ιό, ο παιδίατρος θα μας ενημερώσει για τις περιόδους μεταδοτικότητας της κάθε ίωσης ώστε να προστατεύσουμε τους συμμαθητές και τους φίλους μας.

  ΠΕΡΙΟΔΟΙ ΜΕΤΑΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Γρίπη : 5 έως 9 μέρες από την έναρξη των συμπτωμάτων.

Κοινό κρυολόγημα : 3 έως 7 μέρες από την έναρξη των συμπτωμάτων.

Ιογενής Γαστρεντερίτιδα : Όσο συνεχίζονται οι διάρροιες.

Coxsackie : 7 έως 10 μέρες μετά το τέλος των συμπτωμάτων.

Ερπητική Ουλοστοματίτιδα : Όταν οι ερπητικές βλάβες είναι ενεργείς.

Αιφνίδιο Εξάνθημα : Μεταδίδεται όσο διαρκεί ο πυρετός μόνο.

       

Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΙΩΣΕΩΝ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ

Η απλή ίωση θα κάνει τον κύκλο της και δεν επιδέχεται συνήθως ειδικής θεραπείας παρά μόνο υποστηρικτικής αγωγής.

1.     Συναισθηματική - Ψυχολογική Υποστήριξη : το μικρό παιδί χρειάζεται περισσότερη κατανόηση και ψυχραιμία από την πλευρά μας καθώς δυσκολεύεται να καταλάβει τι του συμβαίνει και στρεσσάρεται και το ίδιο. Γι' αυτό αποφεύγουμε τις περιττές εντάσεις για άλλα θέματα και επικεντρωνόμαστε στο τρίπτυχο ενυδάτωση – διατροφή – παρακολούθηση. Οι χειρισμοί (θερμομέτρηση, ρινοπλύσεις) θα πρέπει να γίνουν με ήπιο τρόπο. Ωστόσο δεν πρέπει να φτάνουμε στο άλλο άκρο στο οποίο καταλήγουν κάποιοι γονείς και δεν θερμομετρούν ή δεν χορηγούν παυσίπονα «για να μην κλάψει το παιδί». Έτσι κινδυνεύουμε να χάσουμε τον έλεγχο και να υποεκτιμήσουμε την κατάσταση . . . 

2.     Καλή ενυδάτωση: ενθαρρύνουμε το παιδί να πίνει πολλά υγρά (νερό, γάλα, λίγο φυσικό χυμό). Η καλή ενυδάτωση είναι θεμελιώδης για την υγροποίηση εκκρίσεων και την αποσυμφόρηση και βελτιώνει σημαντικά τη γενική κατάσταση. Υπολογίζουμε και τα υγρά που το παιδί χάνει λόγω του πυρετού, των διαρροιών και των εμετών.

3.     Προσπάθεια για όσο το δυνατό καλύτερη σίτιση : αν και η ανορεξία που συνοδεύει την ίωση είναι χαρακτηριστική. Ίσως χρειαστεί για 2-3 ημέρες να υποχωρήσουμε στις σωστές μας διατροφικές συνήθειες και να του προσφέρουμε τα αγαπημένα του φαγητά, χωρίς να το παρακάνουμε όσον αφορά τις υποχωρήσεις μας και χωρίς φυσικά να του προσφέρουμε γλυκά ή άλλες λιχουδιές προκειμένου να φάει. Δεν παραλείπουμε να προσφέρουμε συχνά  φρούτα (πορτοκάλι, μήλο) για πρόσληψη βιταμινών.

4.     Προσπάθεια για όσο το δυνατόν περισσότερο και ποιοτικό ύπνο : με τακτική αποσυμφόρηση της μύτης με φυσιολογικό ορό και με το να το βάζουμε εγκαίρως για ύπνο όταν βλέπουμε τα σημάδια της νύστας και της ταλαιπωρίας.

ΦΑΡΜΑΚΑ

·        Αντιβιοτικά : θα χορηγηθούν μόνο από τον παιδίατρο σε επιπλοκές όπως: ωτίτιδα, φαρρυγγοαμυγδαλίτιδα, παραρρινοκολπίτιδα, πνευμονία.

·        Ρινικά αποσυμφορητικά σπρέι : θα πρέπει να χρησιμοποιούνται με φειδώ και για διάστημά μικρότερο από 5 ημέρες.

·        Πλύσεις με φυσιολογικό ορό :  όσο και αν μας δυσκολεύουν είναι η καλύτερη λύση. Τα βρέφη και τα μικρά παιδιά αναπνέουν εξ ολοκλήρου ή κυρίως από τη μύτη, έτσι οποιαδήποτε ρινίτιδα ή απόφραξη τα δυσκολεύει σημαντικά να τραφούν, να κοιμηθούν ή να αναπνεύσουν σωστά. Επίσης δεν έχουν μάθει ακόμα να φυσούν προς τα έξω τη μύτη τους, έτσι που η μύξα αποφράσσει πιο επίμονα τις ρινικές κοιλότητες, δημιουργώντας προδιάθεση για ωτίτιδες, άπνοιες.  Η αποσυμφόρηση με τον φυσιολογικό ορό ανά 4 με 6 ώρες έχει σημαντικά οφέλη στη βελτίωση της όλης κατάστασης.

·        Τα αντισταμινικά :  δεν έχουν θέση στη θεραπεία της ιογενούς ρινίτιδας παρά μόνο σε αλλεργικές καταστάσεις. Η παλιά πεποίθηση ότι μπορούν να βοηθήσουν καθώς μειώνουν την παραγωγή μύξας δεν ισχύει και θα πρέπει να αναθεωρηθεί.

·        Αντιπυρετικά- αναλγητικά : σε πυρετό >38^οC. Αποφεύγουμε αν γίνεται να ρίξουμε τα δέκατα (37,1 έως 37,9) καθώς η δεκατική πυρετική κίνηση είναι σύμμαχος του οργανισμού στην αντιμετώπιση της ίωσης. Άλλωστε πολύ συχνά βλέπουμε ότι τα δέκατα υποχωρούν από μόνα τους.

ΔΟΥΛΓΕΡΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΣ

ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΣ

Βρείτε μας στο facebook : https://www.facebook.com/doulgeriskyriakos/